boek

  • De Bekeerlinge - Stefan Hertmans

    boek, bekeerlinge, hertmansRecent werd Stefan Hertmans met de Engelstalige versie van zijn boek ‘Oorlog en terpentijn’ op de longlist voor de prestigieuze prijs ‘Man Booker International’ geplaatst. Tot mijn grote scha en schande moet ik bekennen dat dit het eerste boek was dat ik van Hertmans gelezen heb. Het thema sprak me zo enorm aan. Een roman geschreven op basis van de schriftjes van zijn grootvader die de ontberingen aan het IJzerfront had ondergaan. Het is dan ook meer dan een roman. Het is evenzeer een historische tocht langsheen het IJzerfront, maar op een moderne manier neergeschreven. Het verhaal is hard en onverbloemd, maar het grijpt de lezer naar de keel.

    Als fan van historische romans, heb ik nu ‘De Bekeerlinge’ van Stefan Hertmans gelezen. Weliswaar met enige scepsis. Immers, zou de auteur zijn vorige prestatie kunnen evenaren? Het antwoord is volmondig: ja. Alleen al het opzoekingswerk dat er aan dit boek vooraf is gegaan, kan je enkel als indrukwekkend bestempelen. Over de ‘proseliete van Monieux’ is wel wat historisch wetenschappelijk werk gepubliceerd. En het leven van Hamoutal is een zaak waarover Joodse wetenschappers nog niet helemaal uit zijn. Dat zorgt voor een constante fascinering bij het lezen. Het is bewonderenswaardig als je zoiets kan neerschrijven.

    Hertmans neemt ons mee met Vigdis Adelaïs, afstammeling van Noormannen uit Rouen. Door haar liefde voor een Joodse man, vlucht ze met hem weg en metamorfoseert ze tot de proseliete Hamoutal. Haar hele verhaal is er één van vlucht, ontbering en verdriet. En vooral één van eenzaamheid. Ik vond – ondanks de fijne toespelingen van de auteur richting Proust – heel wat gelijkenissen terug tussen Vigdis en Gretchen uit Goethe’s Faust. Maar dat kan aan mij liggen.

    De afwisseling tussen het verhaal en de bedenkingen van de auteur die in de 21ste eeuw opzoek gaat naar de sporen van deze 11de-eeuwse vrouw, maakt dat je vaak niet eens het onderscheid kan maken tussen verhaal en historische feiten. Dus ook hier weer, het is meer dan een roman.

    En tot slot, nog één opmerking. Hertmans heeft de gave om zaken nog écht te beschrijven. Of het nu de gevoelens van een personage zijn, of een stuk van de natuur waar de twee geliefden de nacht doorbrengen, of iets anders,… De auteur brengt het met zijn beschrijvingen prachtig tot leven. Velen vinden dit ‘Old School’ in de literatuur. Ik hou er nog steeds erg veel van. Topboek, dus.